Польша мен Румыния Украинаның астық транзитіне көмектесуге бас тартты
Украинаның Агроөнеркәсіп министрі Тарас Высоцкий Брюссельге барып, ЕО елдерінен Қара теңіз порттары бұғатталған кезде астықты Еуропа арқылы тасымалдауға көмек сұрады. Польша мен Румыния өз фермерлерінің мүддесін алға тартып, өтінішті қабылдамады.
Ең бастысы
- Украина Қара теңіз порттары бұғатталғандықтан астықты Еуропа арқылы экспорттауға көрші елдерден көмек сұрады
- Польша мен Румыния өз фермерлерінің мүддесін негізге алып, көмектесуден бас тартты
- Высоцкий ЕО серіктестерінен ауыл шаруашылығы өнімдерін Еуропа арқылы тасымалдауға рұқсат пен көлік шығындарын жабу үшін 1,1 млрд еуро сұрады
- Высоцкий жағдайды «өте, өте сын» деп сипаттады
- Қазір украин экспортының жартысынан азы ғана Еуропадағы темір жол, автожол және өзен жолдары арқылы тасымалуда
- Высоцкийдің айтуынша, бұғаттау жалғаса берсе, биыл 35 млн тоннаға дейін астық Украинада қалып қоюы мүмкін
- Көктемге дейін жағдай өзгермесе, келесі жылы егіс алқабы 35–40%-ға қысқаруы мүмкін
Бұл неге маңызды
Қара теңіз порттары бұғатталып, көрші ЕО елдері транзиттен бас тартқандықтан, Украинаның астық экспорты бірнеше бағытта шектеліп отыр. Биыл 35 млн тоннаға дейін астық елде қалып, фермерлер қысқы егіске қаражат таба алмауы мүмкін, бұл келесі жылы егіс алқабының 35–40%-ға қысқаруына әкеп соқтыруы мүмкін. Бұл — Украинаның экономикасы мен әлемдік азық-түлік қауіпсіздігі үшін елеулі тәуекел, сонымен қатар Украина мен бірқатар ЕО елдері арасындағы ауыл шаруашылығы саудасындағы шиеленісті айқындай түседі.
Не болды
Украинаның Агроөнеркәсіп саясаты министрі Тарас Высоцкий Брюссельге барып, ЕО әріптестерінен Қара теңіз порттары бұғатталған жағдайда ауыл шаруашылығы өнімдерін Еуропа арқылы тасымалдауға рұқсат пен көлік шығындарын жабуға 1,1 млрд еуро сұрады. Польша мен Румыния өз фермерлерінің мүддесін алға тартып, өтінішті қабылдамады: Польшаның Инфрақұрылым министрлігі украин өнімдері транзитін ұлғайту жоспарланбайтынын мәлімдеді, ал Румыния Ауыл шаруашылығы министрі Барна Танчош Румыния порттарының қазірдің өзінде жүктемесі жоғары екенін, Дунайдағы су деңгейі төмендеп кеткенін айтты. Высоцкий жағдайды «өте, өте сын» деп сипаттап, егер бұғаттау жалғаса берсе, биыл 35 млн тоннаға дейін астық елде қалуы мүмкін, ал көктемге дейін шешім табылмаса, келесі жылы егіс алқабы 35–40%-ға қысқаруы мүмкін екенін ескертті.
Украиналық дереккөздер бұл туралы қалай жазады
Үш де үкраин тілді БАҚ оқиғаны Украинаның астықты шұғыл экспорттау қажеттілігі мен Еуропадағы көршілерінің бас тартуы төңірегінде бейнелейді. Баяндамаларда проблеманың ауқымы — 35 млн тонна астықтың қалу қаупі, 35–40%-ға егістің қысқаруы — және 1,1 млрд еуролық қаржы сұрауы ерекше аталады, ал Румыния мен Польшаның өз фермерлері мен инфрақұрылым шектеулерін алға тартуы бұдан аз орын алады.
Дереккөздер неде келіспейді
49219 және 49215 мақалалардың бірінде Польша мен Румыния Украинаның өтінішін тікелей бас тартты деп суреттелсе, екіншісінде олар «астық транзитін жалғастыра алмайтынын» мәлімдеді деп берілді. Мақалалардың үндестік ырғағы мен екпіні әртүрлі, бірақ негізгі фактілер бір-біріне қайшы келмейді.
Оқиға тарихы
Ресей 2022 жылғы Қара теңіздегі «астық келісімінен» 2023 жылдың шілдесінде Қырым көпіріне жарылыстан кейін шықты. Қыркүйекте Түркия мен БҰҰ осы келісімді қалпына келтіру жөніндегі жаңа бастаманы іске қосты, ал 1 қазанда Bloomberg Қара теңіздегі қарулы қақтығысты тоқтату туралы жаңа келіссөздер жүргізіліп жатқанын хабарлады. Сонымен қатар Польша, Словакия мен Венгрия бұрын украин астығының импортына тыйым салған болатын. Румыния өткен айда Киевпен шекараны кесіп өтуді жеңілдету мен теміржол байланыстарын дамыту туралы өзара түсіністік меморандумына қол қойды. Қазір украин экспортының жартысынан азы ғана Еуропадағы теміржол, автожәне өзен жолдары арқылы тасымалуда.