Віткофф пен Кушнер Мәскеу мен Киевтегі кездесулерден кейін үшжақты форматты жаңарту жоспарын жариялады
5 қыркүйекте АҚШ президентінің арнайы елшілері Стив Віткофф пен Джаред Кушнер Мәскеуде Владимир Путинмен үш сағаттан астам сөйлесті. 6 қыркүйекте олар алғаш рет Украинаға келіп, София алаңында Володимир Зеленскиймен үш раундтық келіссөз жүргізді; екінші раундқа Франция, Германия және Ұлыбритания ұлттық қауіпсіздік кеңесшілері қосылды. Віткофф «айтарлықтай прогреске» қол жеткізілгенін, оның ішінде қосымша үшжақты келіссөздерді жоспарлау бойынша прогресті жариялады, ал Кремль мен Зеленский үшжақты форматтың нақты мерзімі мен орны әлі белгіленбегенін айтты.
Ең бастысы
- 5 қыркүйекте Віткофф пен Кушнер Мәскеуде Путинмен үш сағаттан астам сөйлесті; 6 қыркүйекте олар алғаш рет Украинаға келді.
- 6 қыркүйекте Киевте үш раундтық келіссөз өтті: екі двусторонний және бір көпжақты раунд, оған Франция, Германия және Ұлыбританияның ұлттық қауіпсіздік кеңесшілері қосылды.
- Виткофф «айтарлықтай прогреске» қол жеткізілгенін, оның ішінде қосымша үшжақты келіссөздерді жоспарлау бойынша прогресті жариялады.
- Путиннің көмекшісі Юрий Ушаков Мәскеу кездесуінде Путин соғыс мақсаттарына қол жеткізуге сенімді екенін және «түпкі себептерді» шешуге берілгендігін қайталады.
- ISW бағалауынша, Путин елеулі ымыраға келуге дайын емес және оның талаптары Донецк облысынан да асып тұрады.
- АҚШ Украина үшін «қысқы пакетті» (ауа қорғанысы, энергетика, Сұйытылған табиғи газ, деэскалация шаралары) қолдайды.
- АҚШ пен РФ 7 қыркүйекке дейін бір-бірінің астанасына соққы бермеуге келісті, бірақ 7 қыркүйектің кешінде РФ Киев пен облысқа шабуылдарды қайта бастады.
Бұл неге маңызды
Бұл сапар Трамп әкімшілігі кезіндегі АҚШ келіссөз тобының Украинаға алғашқы келуі. Виткофф бұған дейін Мәскеуге сегіз рет барған, бірақ Киевке ешқашан келмеген еді. Келіссөздер АҚШ–Украина–Еуроодақ (E3: Франция, Германия, Ұлыбритания) жаңа форматын енгізді. Вашингтон мен Мәскеу үшжақты форматқа оралу мүмкіндігін айтқанымен, нақты күн, орын немесе көшбасшылар деңгейі белгіленген жоқ. Ресейдің максималистік талаптары мен АҚШ-тың «айтарлықтай прогресс» жариялауы арасында айтарлықтай алшақтық бар.
Не болды
5 қыркүйекте АҚШ президенті Дональд Трамптың арнайы елшілері Стив Віткофф пен Джаред Кушнер Мәскеуге барып, Владимир Путинмен үш сағаттан астам сөйлесті. 6 қыркүйекте олар алғаш рет Украинаға келді (пойызбен, өйткені Реей соққылары әуе қозғалысын мүмкін етпеді) және София алаңындағы Әулие София соборында президент Володимир Зеленскиймен кездесті. Үш раундтық келіссөздер өтті: екі двусторонний (АҚШ–Украина) және бір көпжақты раунд, оған E3 елдерінің ұлттық қауіпсіздік кеңесшілері Эмманюэль Бонн (Франция), Гюнтер Зауттер (Германия) және Джонатан Пауэлл (Ұлыбритания) қосылды. Келіссөздер «қысқы пакетті» (ауа қорғанысы, энергетикалық көмек, Сұйытылған табиғи газ, деэскалация шаралары), қауіпсіздік кепілдіктерін, санкциялар мен территориялық мәселелерді қамтыды. Виткофф «айтарлықтай прогреске» қол жеткізілгенін, соның ішінде қосымша үшжақты келіссөздерді жоспарлау бойынша прогресті жариялады. Кремль спикері Дмитрий Песков үшжақты форматты қалпына келтіру мүмкіндігін жоққа шығармады, бірақ нақты мерзімі мен орны туралы айту әзірше ерте екенін айтты. Зеленский Axios-қа берген сұхбатында «орыстар келіссөзге дайын» деген хабарлама алғанын, бірақ Ресейдің майдандағы іс-әрекеттеріне байланысты скептицизмін білдірді.
Украиналық дереккөздер бұл туралы қалай жазады
Украиналық дереккөздер сапардың дипломатиялық хореографиясына баса назар аударады: София алаңындағы кездесу, елшілерге Әулие София соборына қысқа экскурсия (Ресей тарапы қарсы болған) және Укрзалізницяның «Peace Express» атты пойызды жөнелтуі. Зеленскийдің Axios сұхбатындағы «орыстар келіссөзге дайын» деген хабарламасы және «қысқы пакет» туралы айтылған келісулер ерекше аталады. Сонымен қатар, Зеленский Донбас бойынша территориялық мәселелер «көшбасшылар деңгейінде» талқылануы керек деген позициясын қайталайды. Кейбір украин комментаторлары АҚШ елшілерінің протоколдық элементтерден бас тартқанын (соққы орындарына бармау, қорғаушылар қабырына гүл қоймау), бірақ «Киев режимі» жазуы бар футболкаларды қабылдағанын атап, мұны АҚШ-тың соғыстың адам шығынынан алшақтығының белгісі ретінде бағалайды.
Халықаралық дереккөздер бұл туралы қалай жазады
Халықаралық БАҚ Виткоффтің «тараптарды жақындату» миссиясы мен «айтарлықтай прогресс» деген мәлімдемелерін алға тартады, бірақ сонымен қатар ISW мен Bloomberg-тің Мәскеуде елеулі прогресс болмағаны және Путиннің максималистік талаптарын (төрт облыстан украин күштерін шығару, «демилитаризация», «денацификация», бейтараптық / НАТО-ға кірмеу) қайталағаны туралы бағалауын келтіреді. Financial Times хабарлағандай, елшілер бұрынғы бейбітшілік жоспарының жаңартылған нұсқаларын әкелген, бірақ «тың идеялар аз» болған, ал тараптар соғыс қысқа дейін аяқталмайды деген ортақ пікірге келген. Еуропалық институционалды реакциялар да ерекше: Елисей сарайы АҚШ–Украина–E3 жаңа форматын сипаттады, Еурокомиссия спикері Крістіан Віганд дипломатиялық күш-жігерді қарсы ала отырып, Ресейдің эскалациясын және ЕО-ның қысымды жалғастыруға дайындығын атады, ал ЕО Жоғарғы өкілі Кайя Каллас Ресейдің бейбітшілікке қызығушылығына күмәнданатынын ашық білдірді. Trump Bloomberg дереккөздері бойынша Мәскеуге дейінгі күтулер «өте төмен» болғанын және 7 қыркүйекте Путін мен Зеленскиймен телефон арқылы сөйлесу жоспарланғанын жазады.
Дереккөздер неде келіспейді
АҚШ тарапы мен Реей/Кремльдің бағалаулары арасында айтарлықтай алшақтық бар. Виткофф «айтарлықтай прогреске» қол жеткізілгенін және қосымша үшжақты келіссөздер жоспарланатынын жариялады, ал Песков бұл қадамды «бейбітшілікке қарай бір кішкентай қадам» деп сипаттады және Киев нәтижелері туралы толық ақпарат жоқ екенін айтты. Зеленский Axios-қа «орыстар келіссөзге дайын» деген хабарлама алғанын айтты, бірақ ЕО Жоғарғы өкілі Кайя Каллас Реей бейбітшілікке шынайы қызығушылық танытпайды деп дауыстады, ал ISW Путин елеулі ымыраға келуге дайын емес деп қорытындылады. 20 пункттік жоспардың тағдыры да даулы: Елисей сарайы оның жаңа процестің негізі болмай қалуы мүмкін екенін және «3+2 / Анкоридж формуласының» АҚШ үшін өзектілігін жоғалтқанын айтса, Реей тарапы (Ушаков арқылы) «түпкі себептерді» және максималистік талаптарды қайталайды. Украин Сыртқы істер министрі Андрей Сибига «Анкоридж рухы» енді мәңгілікке өлді деп мәлімдеді.
Оқиға тарихы
Виткофф бұл сапарға дейін Мәскеуге сегіз рет барған, бірақ 2025 жылдың ақпанынан бері алғаш рет Украинаға келді. АҚШ бұрын 28 пункттік жоспарды ұсынып, оны кейін Украина мен ЕО елдерінің енгізуімен 20 пункттік жоспарға дейін тарылтқан; Елисей сарайы 20 пункттік жоспар жаңа процестің негізі болмай қалуы мүмкін екенін және «3+2 / Анкоридж формуласының» АҚШ үшін өзектілігін жоғалтқанын айтты. Ресей Мемлекеттік Думасының сайлауы 18–20 қыркүйекке жоспарланған; АҚШ елшілері мен француз Елисей сарайының дереккөзі Ресей олардан кейін келіссөзге «жаңа дайындық» көрсетуі мүмкін екенін айтты. Киев келіссөздері «қысқы пакетті» (ауа қорғанысы, энергетика, Сұйытылған табиғи газ, деэскалация) талқылады; Кушнер қысқа дейін соғысты аяқтау «кепілденбегенін» айтты.