АҚШ елшілері Мәскеу мен Киевке барды: үшжақты келіссөздерді жалғастыру жоспары бірнеше аптада пайда болуы мүмкін
АҚШ президентінің арнайы елшілері Стив Виткофф пен Джаред Кушнер соғыс басталғалы бері алғаш рет Мәскеуге (5 қыркүйек) пен Киевке (6 қыркүйек) барып, Владимир Путин және Володимир Зеленскиймен кездесті. Зеленский Киев үшжақты АҚШ–Ресей–Украина форматына оралуға дайын екенін мәлімдеді, ал АҚШ Мемлекеттік хатшысы Марко Рубио келіссөздерді жалғастыру жол картасы бірнеше апта ішінде жасалуы мүмкін деді. Бірақ Кремль нақты жоспар жоқ екенін айтты.
Ең бастысы
- Виткофф пен Кушнер 5 қыркүйекте Мәскеуде Путинмен, 6 қыркүйекте Киевте Зеленскиймен кездесті — бұл соғыс басталғалы бері алғашқы сапар.
- Зеленский Киев АҚШ–Ресей–Украина үшжақты форматына оралуға дайын екенін жариялады.
- Рубио 8 қыркүйекте Колумбияда келіссөздерді жалғастыру үшін бірнеше апта ішінде жол картасы жасалуы мүмкін екенін мәлімдеді.
- Кремль баспасөз хатшысы Дмитрий Песков қазір нақты жоспар немесе «жол картасы» жоқ екенін, бірақ үшжақты келіссөздерді жалғастыруға «жалпы саяси ерік» барын айтты.
- Киевтегі кездесулерге Франция, Германия және Ұлыбритания (E3) ұлттық қауіпсіздік кеңесшілері қатысты.
- Зеленский келесі үшжақты кездесу БАӘ, Швейцария немесе Түркияда өтуі мүмкін деп айтты.
- Зеленский мен Трамптың жеке кездесуі қыркүйектің екінші жартысына келісілді.
Бұл неге маңызды
Бұл сапар — АҚШ арнайы елшілерінің соғыс басталғалы бері Украинаға алғаш рет келуі, медиациядағы жаңа кезең. Зеленскийдің үшжақты форматқа оралуға дайындығы мен Рубионың бірнеше апта ішінде жол картасын жасау мүмкіндігі туралы мәлімдемесі дипломатиялық серпін берді. Бірақ Кремль нақты жоспар жоқ екенін айтып, ал Bloomberg дереккөздері соғыс келесі жылға созылады деп болжауда — бұл үміт пен шындық арасындағы алшақтықты көрсетеді.
Не болды
2026 жылғы 5 қыркүйекте АҚШ президенті Дональд Трамптың арнайы елшілері Стив Виткофф пен Джаред Кушнер Мәскеуге барып Владимир Путинмен кездесті. Келесі күні, 6 қыркүйекте, олар Киевке келіп Володимир Зеленскиймен және Еуропа елдерінің (Франция, Германия, Ұлыбритания) ұлттық қауіпсіздік кеңесшілерімен үш раунд келіссөз жүргізді — бұл Виткофф пен Кушнердің Украинаға алғашқы сапары болды. 8 қыркүйекте Колумбияда АҚШ Мемлекеттік хатшысы Марко Рубио келіссөздерді «мазмұнды» деп сипаттап, бірнеше апта ішінде жол картасы жасалуы мүмкін екенін айтты, бірақ «айтарлықтай кедергілер» мен екі жақтың «қызыл сызықтары» сақталып отырғанын ескертті. Сол күні Трамп Путинмен телефон арқылы сөйлесіп, соғысты тезірек аяқтауға қысым жасады. 9 қыркүйекте Кремль баспасөз хатшысы Дмитрий Песков нақты жоспар немесе «жол картасы» жоқ екенін, бірақ үшжақты келіссөздерді жалғастыруға «жалпы саяси ерік» барын мәлімдеді. Зеленский келесі үшжақты кездесу БАӘ, Швейцария немесе Түркияда өтуі мүмкін екенін айтты, ал Зеленский–Трамп жеке кездесуі қыркүйектің екінші жартысына жоспарланды.
Украиналық дереккөздер бұл туралы қалай жазады
Украиналық БАҚтар Зеленскийдің үшжақты форматқа дайындығын және қыркүйек–қазанды дипломатияны қайта іске қосу үшін пайдалану ниетін алға тартады. Ерекше назар — Зеленский ұсынған гуманитарлық күн тәртібіне (тұтқындар алмасуы, энергетикалық инфрақұрылымға шабуылдар, астық экспорты) аударылады. Украина елшісі Сергий Корсунскийдің «Ресейдің ұстанымы Украина жоғалуы керек дегенді білдіреді» деген сөзі экзистенциалдық қауіп ретінде келіссөздер аясын көрсетеді. Қазақстандық аудитория үшін бұл — Украина тарапынан келіссөздерге ашықтық пен Ресей тарапынан максималистік талаптар арасындағы алшақтықты көрсетеді.
Халықаралық дереккөздер бұл туралы қалай жазады
Bloomberg дереккөздеріне сүйенген халықаралық БАҚ-тар атап көрсетеді: АҚШ пен Еуропа лауазымды тұлғалары соғыс келесі жылға созылады деп есептейді, ал Путин қыста Украинаның энергетикалық инфрақұрылымына қысымды күшейтуді жоспарлап отыр. Путиннің Донецк облысының толық бақылауын талап етуі және Ресейдің Еуропадағы гибридті операциялары келіссөз ортасын қалыптастыратын факторлар ретінде көрсетіледі. Рубионың «айтарлықтай кедергілер» мен «қызыл сызықтар» туралы ескертулері дипломатиялық күш-жігердің мазмұнды, бірақ нақты прогрессі шектеулі екенін білдіреді.
Дереккөздер неде келіспейді
Уәждің үш негізгі қайшылығы бар. Біріншіден, Виткофф Мәскеу мен Киев сапарлары «айтарлықтай прогресс» әкелді десе, Рубио мен Bloomberg дереккөздері екі жақтың «қызыл сызықтары» сақталып, ымыраға келуде елеулі прогресс жоқ дейді. Екіншіден, Песков қазір нақты жоспар немесе «жол картасы» жоқ деп мәлімдеді, ал Рубио бірнеше апта ішінде жол картасы жасалуы мүмкін деді; Зеленский болса ресейліктердің келіссөздерге дайын екені жеткізілді деді. Үшіншіден, Bloomberg дереккөздері бойынша, ауыр келіссөздер кемінде келесі жылға дейін ықтимал емес, ал Зеленский қыркүйек–қазанды дипломатияны қайта іске қосу үшін пайдаланғысы келетінін және Рубио бірнеше апта ішінде нәтиже болуы мүмкін екенін айтты.
Оқиға тарихы
Виткофф бұған дейін бірнеше рет Мәскеуге барып, Путинмен кездескен, бірақ бұл — оның Киевке алғашқы сапары. Сапарлар барысында тараптар 7 қыркүйекке дейін бір-бірінің астаналарына соққы бермеуге келісті деп хабарланады. 8 қыркүйектегі Трамп–Путин телефон қоңырауы тұтқындар алмасуы мен соғысты аяқтауға бағытталды. Зеленский–Трамп жеке кездесуі қыркүйектің екінші жартысына келісілді, одан кейін БАӘ, Швейцария немесе Түркияда үшжақты кездесу өтуі мүмкін.