Украина «Карпат сегіздігі» (C8) аймақтық форматын іске қосты; Венгрия қосылудан бас тартты
Президент Володимир Зеленский 18 қыркүйекте «Карпат сегіздігі» (Carpathian Eight, C8) деп аталатын жаңа ынтымақтастық форматын жариялады. Саммит Буковелде 18–19 қыркүйекте өтіп, Украина, Румыния, Сербия, Польша, Словакия, Чехия, Австрия және ЕО біріктірді. Венгрия шақыруды қабылдамады, бұны премьер-министр Петер Мадьяр парламентте жария етті. Саммитте «Теміржол коалициясы» құрылып, Ukrzaliznytsia-ға $100 млн (Дүниежүзілік банк) және €130 млн (ЕҚДБ) бөлінді.
Ең бастысы
- Зеленский 18 қыркүйекте C8 форматын жариялады — Украина + Румыния, Сербия, Польша, Словакия, Чехия, Австрия, Венгрия және ЕО
- Буковелдегі саммит 18–19 қыркүйекте өтті; қорытынды декларацияға Украина, Австрия, Польша, Румыния, Сербия және Словакия қол қойды, Венгрия қосылмады
- Венгриядан тек Киевтегі елшіліктің уақытша басшысы қатысты
- Петер Мадьяр 21 қыркүйекте парламентте: Венгрия C8-ге кірмейді, «поважные причины» бар, нақты себептерін атамады
- Сибига Мадьярдың мәлімдемелерін «негізсіз қақтығысты» деп атап, Орбан дәуірінің саясаты жалғасып жатыр деді
- Саммитте Ukrzaliznytsia-ға арналған «Теміржол коалициясы» құрылды; $100 млн (RELINC) және €130 млн (ЕҚДБ/UZ Energy) бөлінеді
- Нафтогаз 20 қыркүйекте MOL-мен Венгрия аумағында мұнай өнімдері қоймасын салу жөнінде меморандумға қол қойды; Мадьяр бұған қарсы шықты
Бұл неге маңызды
C8 — Украинаның ЕО-мен ынтымақтастықта алушы емес, Карпат аймағындағы көшбасшы ретінде орнығу ұмтылысы. Саммит нақты нәтижелер берді: Ukrzaliznytsia-ға арналған «Теміржол коалициясы», $100 млн Дүниежүзілік банк гранты және €130 млн ЕҚДБ қаржыландыруы, шамамен €40 млрд инвестициялық портфель және €1 млрд-тан астам дайын келісімдер. Бірақ Венгрияның бас тартуы — Орбаннан Мадьярға билік ауысса да, Будапешт пен Киев арасындағы үйкелістің жалғасып жатқанын көртті.
Не болды
18 қыркүйекте Президент Володимир Зеленский «Карпат сегіздігі» (Carpathian Eight, C8) деп аталатын жаңа аймақтық ынтымақтастық форматын жариялады — Украина, Румыния, Сербия, Польша, Словакия, Чехия, Австрия, Венгрия және ЕО-ны біріктіреді. Саммит Буковелде 18–19 қыркүйекте өтті; қортынды декларацияға Украина, Австрия, Польша, Румыния, Сербия және Словакия қол қойды. Венгриядан тек Киевтегі елшіліктің уақытша басшысы қатысты. 21 қыркүйекте Венгрия премьер-министрі Петер Мадьяр парламентте Венгрия C8-ге кірмейтінін, нақты себептерін атамай «поважные причины» деп мәлімдеді. Украина Сыртми-министрі Андрей Сибига Мадьярдың мәлімдемелерін «негізсіз қақтығысты» деп атап, Орбан дәуірінің бұғаттау саясаты жалғасып жатыр деп жауап берді. Саммитте Ukrzaliznytsia-ға арналған «Теміржол коалициясы» құрылды; $100 млн (RELINC/URTF) және €130 млн (ЕҚДБ/UZ Energy) бөліну көзделді. 20 қыркүйекте «Нафтогаз» Венгрияның MOL компаниясымен шекара маңында мұнай өнімдері қоймасын салу жөнінде меморандумға қол қойды; Мадьяр бұл келісімді Венгрия үкіметінің келісімінсіз жасалған деп жоққа шығарды.
Украиналық дереккөздер бұл туралы қалай жазады
Украина C8-ді ЕО ынтымақтастығында алушыдан бастамашыл/көшбасшыға айналу форматы ретінде көртті. Саммиттің нақты нәтижелері баса айтылады: Ukrzaliznytsia-ға арналған «Теміржол коалициясы», Дүниежүзілік банктың $100 млн гранты мен ЕҚДБ-ның €130 млн қаржыландыруы, шамамен €40 млрд инвестициялық портфель және €1 млрд-тан астам дайын келісімдер. Венгрияның бас тартуы — Сыртми-министр Андрей Сибиганың сөзімен — «провакациялық» деп сипатталып, Орбан дәуірінің бұғаттау саясатының жалғасы ретінде көрсетілді. Нафтогаз бен MOL арасындағы меморандум — аймақтық энергетикалық ынтымақтастықтың үлгісі ретінде ұсынлады, ал Мадьярдың оған қарсы шығуы екіжақты қарым-қатынастағы кедергі ретінде көрсетілді.
Халықаралық дереккөздер бұл туралы қалай жазады
Берілген дереккөздердің барлығы украин (UA, украин тілді медиа) болып табылады; халықаралық емес тұрғыдан бөлек материал жоқ.
Дереккөздер неде келіспейді
Саммит күндері бойынша дереккөздерде алшақтық бар: көпшілігі 18–19 қыркүйекті келтіреді, алайда кейбір материалдар саммиттің 18–20 қыркүйекте Гута мен Буковелде (Ивано-Франковск облысы) өткенін жазады. Петер Мадьярдың бас тартуды түсіндірген сөзі де әртүрлі: бір дереккөздерде «хорошие причины», екіншілерінде «поважные причины» деп берілген. Сонымен қатар, Зеленский 18 қыркүйектегі алғашқы мәлімдемесінде Венгрияны C8 мүшесі ретінде тізімдеді, бірақ Венгрия кейін бас тартқанын жария етті; қортынды декларацияға Венгрия қол қоймады, бұл ерте хабарламаларда Венгрияның мәртебесі анық емес болды.
Оқиға тарихы
Мамырда Петер Мадьяр Виктор Орбанның орнына Венгрия премьер-министрі болды, бірақ Украина Венгрияның ресейлік энергияны сатып алуын тоқтатпағанын және Украинаның ЕО-ға кіруі аясында Закарпатьядағы венгрлер мәселесін көтеретінін атап көртті. Украина «Ықылас коалициясы» мен «Мүмкіндіктер коалициясы» форматтарына қатысады; «Теміржол коалициясы» — үшінші, теміржолға бағытталған формат ретінде ұсынылды. Инфрақұрылым министрі Микола Калашниктің айтуынша, толық ауқымды басып кіру басталғалы Ukrzaliznytsia-ның 533 локомотиві және жеке өнеркәсіп кәсіпорындарының 75 локомотиві зақымданған.