MI5 басшысы McCallum Ресейді «бірінші нөмірлі агрессор» деп атады
Ұлыбританияның MI5 құпия қызметінің басшысы Кен Маккаллам 13 қазанда жыл сайынғы қатерлер жайындағы баяндамасында Ресейді Британия үшін «бірінші нөмірлі агрессор» деп атады. Ол Ресейдің Украинаны қолдайтын елдерге қарсы гибридті соғысты күшейтіп жатқанын, сондай-ақ Иранның Ұлыбританиядағы әскери нысандар сияқты күрделірек нысаналарға шабуыл жасауға тырысып жатқанын мәлімдеді.
Ең бастысы
- MI5 басшысы Кен Маккаллам 13 қазанда жыл сайынғы қатерлер жайындағы баяндамасын жасады.
- Маккаллам Ресейді «бірінші нөмірлі агрессор» деп атады.
- Соңғы онжылдықта мемлекеттік қатерлер төрт есе өсті, бұл салқын соғыс кезеңіндегіден де көп ресурсты жұмсайды.
- Ресей Украинадағы соғыста «ең аз және ауыр шығынды» ілгерілеуге ие, бірақ гибридті тактиканы – диверсия, кибершабуылдар, бомба қатерлерін күшейтуде.
- Маккаллам Ресей тактикасының «дәстүрлі қақтығысқа айналуға таяу» екенін айтқан еуропалық барлау қызметтерінің бағалауын қолдады.
- Иранға байланысты операциялар Ұлыбританияда 50-ден астам тұтқындауға әкелді, Иран әскери нысандарға шабуыл жасауға тырысуда.
- 12 қазанда премьер-министр Энди Бёрнем RAF Fairford-қа жасалған ықтимал шабуыл Ираннан үйлестіріліп, IRGC басқарғанын мәлімдеді.
Бұл неге маңызды
Бұл – Ұлыбританияға төнетін қатерлер жайындағы ең жоғары деңгейдегі жыл сайынғы MI5 бағалауы. Онда Ресей «бірінші нөмірлі мемлекеттік агрессор» ретінде аталды, соңғы онжылдықта мемлекеттік қатерлердің төрт есе өскені айтылды, RAF Fairford-қа жасалған ықтимал шабуыл Иранның жалпы қызметінің бір бөлігі ретінде сипатталды, ал жасанды интеллект экстремистердің биологиялық қару жасау қаупі ретінде көтерілді.
Не болды
2026 жылы 13 қазанда MI5 басшысы Кен Маккаллам жыл сайынғы қатерлер жайындағы баяндамасын жариялады. Ол Ресейді Ұлыбритания үшін «бірінші нөмірлі агрессор» деп атады және Мәскеудің Украинаны қолдайтын елдерге қарсы гибридті тактиканы – диверсия, кибершабуылдар, бомба қатерлерін – күшейтіп жатқанын мәлімдеді. Маккаллам Ресейдің Украинадағы соғыстағы ілгерілеуі «ең аз және ауыр шығынды» болып қала беретінін айтты. Маккаллам еуропалық барлау қызметтерінің Ресей тактикасы «дәстүрлі қақтығысқа айналуға таяу» деген бағалауын қолдады; мысал ретінде Германиядағы әуежайда жүк ұшағына дрон шабуылын жасау әрекеті мен Польшаның энергетикалық инфрақұрылымына кибершабуылды келтірді.
Иранға келетін болсақ, Маккаллам Тегеранның биыл әскери нысаналар сияқты қиынырақ нысаналарға шабуыл жасауға тырысып жатқанын айтты. Иранға байланысты операциялар Ұлыбританияда соңғы жылы 50-ден астам тұтқындауға әкелді; Маккаллам Иранның елдегі еврей қауымдастықтарын нысанаға алғанын да айтты. Сонымен қатар, ол жасанды интеллектінің қауіптілігі, соның ішінде экстремистердің биологиялық қару жасау қаупін көтерді.
Баяндамадан бір күн бұрын, 12 қазанда, премьер-министр Энди Бёрнем RAF Fairford-қа жасалған ықтимал шабуыл Ираннан үйлестіріліп, Ислам төңкерісінің гвардия корпусы (IRGC) басқарғанын мәлімдеді. Іс бойынша бес адам қатаң шарттармен айыппен босатылды, тағы екі тұтқындалған адам, оның ішінде қос азаматтығы бар британ-ирандық азамат, босатылды; тексеру кезінде тәркіленген фургондардан бензин табылды, бірақ жарамды жарылғыш құрылғылар табылған жоқ.
Украиналық дереккөздер бұл туралы қалай жазады
Барлық үш қазақ тілді емес украин көздері Маккалламның сөзін Ресейден Батысқа төнетін қатердің растамасы ретінде көрсетеді: мақалалар Ресейдің «бірінші нөмірлі агрессор» мәртебесімен және Ресейдің гибридті соғысының күшеюімен басталады. Олар Маккалламның Ресейдің басқа еуропалық елдерді де тұрақсыздандыруға тырысуы Украинадағы соғыстағы ең аз және ауыр шығынды ілгерілеуімен сәйкес келетінін ерекше атап, Ұлыбритания барлау қызметінің бағалауын Украинадағы соғыспен байланыстырады. RAF Fairford-қа жасалған ықтимал шабуыл жеке қылмыстық іс ретінде емес, Иран мен Ресейдің кең ауқымды тәжірибесінің бір бөлігі ретінде ұсынылады.
Оқиға тарихы
12 қазанда премьер-министр Энди Бёрнем RAF Fairford-қа жасалған ықтимал шабуыл Ираннан үйлестіріліп, IRGC басқарғанын мәлімдеді; полиция мен премьер-министр екеуі де шет мемлекеттің ықтимал қатысуын көрсетті. Бес тұтқындалған адам айыппен босатылып, қатаң шарттарға жіберілді; тағы екі тұтқындалған адам, оның ішінде қос азаматтығы бар британ-ирандық азамат, босатылды; тексерушілер фургондардан бензин тапты, бірақ жарамды жарылғыш құрылғылар табылған жоқ. Маккаллам Германиядағы әуежайда жүк ұшағына дрон шабуылын жасау әрекеті мен Польшаның энергетикалық инфрақұрылымына кибершабуылды Ресейдің гибридті тактикасының мысалдары ретінде келтіріп, RAF Fairford оқиғасының бірегей емес екенін айтты. Ұлыбританиядағы Иранға байланысты операциялар соңғы жылы 50-ден астам тұтқындауға әкелді, ал MI5 Иран елдегі еврей қауымдастықтарын нысанаға алғанын айтады.